Muzak is de soundtrack van de leegte

Deel I van de George Owen Squier-serie

fumu (de (v); g.mv) [na 1950 verkorting van fu(nctionele) mu(ziek)] achtergrondmuziek in warenhuizen, ziekenhuizen enz. syn. muzak.

blz. 991 Dikke van dale

Fumu of muzak (ja, dan ga ik ook afkorten tot fumuzak), is die bekende nare achtergrondmuziek die je vooral in Amerikaanse films hoort, zodra er mensen in een lift staan of als consument door een Shopping Mall struinen. Het is een cinematisch cliché om mensen uit een bombastische actiesessie met ontploffingen en kogelregens even in een lift te laten staan met fumuzak op de achtergrond. Je kent het wel: dat fiedelfluitmuziekje maakt het allemaal een beetje akward.

Bekende Muzakscène bij The Blues Brothers

Muzak heette eerst Wired Radio en werd bedacht door de Amerikaanse generaal George Owen Squier in 1922. Wired Radio was een soort radiosysteem waarbij grammofoonmuziek via elektriciteitsleidingen naar werkplaatsen kon worden geleid.

In 1934 veranderde Squier de naam naar Muzak, als een samenvoeging van Music en Kodak. En dat was vooral omdat hij het samengestelde handelsmerk Kodak cool vond.

Muzak werd ontworpen als achtergrondmuziek op subliminaal niveau. Bekende muziek wordt in de Muzak gecoverd en gestript van de ziel, tot er alleen instrumenteel geneurie overblijft, dat stiekem uit muziekboxjes in de portemonnee van de massa moest kruipen en de productiviteit van fabrieksarbeiders zou stimuleren. Dit werd ondersteund door enkele pseudo-wetenschappelijke onderzoeken van het bedrijf zelf.

In de Muzak ontbreken zanglijnen en de dynamiek en modulatie van toonsoorten zijn afgezwakt. Alles om ervoor te zorgen dat de muziek in de luwte blijft. Het is de muziek die zich verstopt als een foeragerende muzakant in een hoekje van het winkelcentrum. En als iedereen weg is, hoor je het einde van de wereld: de soundtrack van de apocalyps.

Toen ik net mijn dochter in bed stopte en terugkeerde naar de woonkamer, ontvouwde zich een Muzaktafereel. De kamer gonsde eerder van haar kinderlijk enthousiasme, maar nu is het overweldigend stil. Haar speelgoed. Dof en roerloos. Op het verlaten slagveld ligt een afgescheurd lichaamsdeel van Muis uit het boekje ‘met ijzersterke flapjes’. Het drukpoppetjespaard is dood. De auto gestrand.

Muzak, hoor ik.

Betekenis zoeken (41)

De woorden van Martinus Nijhof zingen zich los van hun betekenissen, beschreef hij in het gedicht Tweeërlei dood. Vreemd ijlt geluk voorbij oneindig missen. Stuivende

wat is de zin van het leven?